Competentieontwikkeling

Bij deze competentie gaat het om een gevoel van veiligheid en zelfverzekerd zijn. Als kinderen zicht niet veilig voelen staat dat hun ontwikkeling in de weg. Bij schoolpleinen en speelplekken geven wij extra gevoel van veiligheid door bijvoorbeeld centrale plekken van overzicht voor leerkrachten of ouders. Of bijvoorbeeld speelzones met afscheidingen waardoor een afgekaderde speelruimte ontstaat. Daarnaast kun je het gevoel van zelfverzekerdheid versterken door uitdagende speeltoestellen waarbij het kind zichzelf kan bewijzen en groeien. Of speelzones waar een kind leiding kan nemen in spel.

Bij motorisch maken we onderscheid in grove en fijne motoriek. Om de grove motoriek te ontwikkelen kun je denken aan activiteiten als rennen, klimmen en balanceren. Deze activiteiten worden vaak uitgevoerd bij klassieke speeltoestellen zoals een klimtoestel, duikelrek of balanceerparcours. Bij de fijne motoriek kun je denken aan het vastgrijpen van klimelementen op een klimwand. Hierbij ontwikkelen kinderen hun hand-oog coördinatie. Naast de grove en fijne motoriek kun je ook de zintuigen scharen: horen, ruiken, zien, proeven en voelen. Deze elementen kunnen we creatief een plek op een speelplek.

Met de term cognitieve functies worden functies bedoeld die te maken hebben met het verwerken van informatie. Functies zoals waarneming, aandacht, concentratie, geheugen, oriëntatie, taalgebruik en vaardigheden. Hierbij kun je dus bij spelen denken aan ontdekken, inzicht en doorzetten. Dit kan bijvoorbeeld met bouwen/ontdekken met water en zand. Of op een verkeersplein waar regels gelden. Of bijvoorbeeld in een natuurspeelplek een hut bouwen met takken. Kinderen ontdekken hoe dingen werken en moeten soms doorzetten om inzicht te krijgen, niet alles lukt in één keer.

Tijdens het spelen zijn er talloze leermomenten voor kinderen. Ook als het gaat om de morele competenties die kinderen moeten ontwikkelen. Denk aan de volgende situaties. Samen spelen/delen bij kleuters. Zit iemand al heel lang op een fiets waar jij op wilt, vraag dan of jij misschien ook even mag. Of tijdens het knikkeren, als kinderen iets ouder zijn, niet valsspelen. Geen nieuwe regels halverwege het potje erdoor willen duwen omdat je dan meer kans maakt om te winnen. Of als kinderen nog ouder zijn netjes wachten op je beurt tijdens het spelen. En niet voordringen waardoor kleine of verlegen kinderen niet aan de beurt komen.

Voor kinderen is het belangrijk om zich te uiten. Voor veel kinderen is spel een goede manier om dat te leren. Er zijn verschillende emoties die kinderen moeten leren uiten. Blij zijn/enthousiasme, boos, bank en verdrietig zijn basisemoties. Soms hebben kinderen het nodig om hen te helpen uit te vinden hoe ze zich voelen in een situatie. Daarom is het goed als begeleider op een schoolplein of speelplek om daar oog voor te hebben en daarin te begeleiden. Bij sommige speelaanleidingen komen meer en beter emoties vrij. Denk bijvoorbeeld aan een renbaan waar kinderen winnen en verliezen.